Lastige stervenden

Als er dan toch gestorven moet worden, dan het liefst thuis, zegt een ruime meerderheid van de Nederlanders. Thuis waakt niet de medisch specialist uit het ziekenhuis over de medische conditie van de stervende, maar de huisarts. Daarmee kan de stervende het goed of slecht treffen.

Er zijn huisartsen die de begeleiding van stervenden als de krenten in de pap beschouwen. Ze komen regelmatig op bezoek en laten voor noodsituaties hun 06-nummer achter. Maar er zijn ook huisartsen die er het liefst hard voor weg lopen en de contacten met stervenden en hun familie met gepast enthousiasme aan hun assistenten overlaten.

Omdat zoveel mensen in zieken- of verpleeghuizen doodgaan, komen huisartsen slechts incidenteel een stervende tegen in hun praktijk. Rond de vijf per jaar, is al eens becijferd. En dan heeft de ene patiënt een hele bekende kanker, een andere een onbekende kanker. Weer een ander heeft iets anders dat geen van tweeën is, maar wel dodelijk. De problemen die de ziekte met zich meebrengen - pijn, vermoeidheid, jeuk, suïcidaliteit… - kunnen enorm uiteenlopen. Een stervende op goede wijze begeleiden, is dan ook niet makkelijk. Eigenlijk zijn ze per definitie lastig. Als ze nou allemaal hetzelfde hadden. Met dezelfde opeenstapeling van problemen…

Gelukkig voor alle artsen is er een vangnet. De afgelopen jaren zijn er in Nederland tientallen consultatieteams palliatieve zorg opgericht. In die teams zitten artsen en verpleegkundigen die in hun dagelijkse werk niets anders doen dan stervenden begeleiden. Op hun expertise kan een huisarts terugvallen als hij het even niet meer weet. Bij welk probleem dan ook.

Een geruststelling voor iedereen die bang is voor doodgaan, lijkt me. En wie is dat niet?

Voor telefoonnummers van consultatieteams palliatieve zorg, zie www.ikcnet.nl.