Zoek

De dood en Suzanna: een introductie

Sinds een paar jaar weet ik dat ik kanker heb. Eierstokkanker. De ziekte van oude vrouwen, nota bene. Daar hoor ik helemaal niet bij, ik ben nog lang niet oud. Het heeft me een jaar strijd gekost om te kunnen accepteren dat ik kanker heb.

Om over die alles verlammende angst heen te komen. En om te ontdekken dat er nog een angst in mij zit, groter dan die voor Magere Hein: de angst om opgevreten te worden door die doodsangst. De angst die maakt dat je je leven 'on hold' zet voor drie, vijf, tien, misschien wel twintig jaar. Stel je voor dat ik nog twintig jaar doorleef met kanker. Dat ik twintig jaar lang muurvast stil sta, angstig over mijn schouder kijkend, wachtend op het onvermijdelijke recidief. Twintig jaar lang niet gestorven, twintig jaar lang niet geleefd. Wat een vreselijk visioen. Ik besloot op dat moment, het was februari 2006, dat ik moest re-integreren in mijn eigen leven. Mijn leven met kanker.

Ik ben een schrijver. Een hele tijd lang heb ik geschreven alsof mijn leven ervan afhing. Herinneringen, anekdotes, gedichten, verhalen. Een van die verhalen, 'Hokken met Hein', stuurde ik in een bijlage mee met een mail aan mijn collega's. Het was mijn manier om antwoord te geven op de veelgestelde vraag: “Meid, wat moet er toch door jou heengaan?” Daarnaast verzocht ik hen om me niet te vaak te vragen hoe het met me gaat. Want dan ben ik steeds met die kanker bezig en kom ik niet aan re-integreren toe.

Doodgaan is het ergste wat je kan overkomen. Dacht ik vroeger. Dacht ik, toen in november 2006 het zwaard van Damocles viel: uitzaaiingen. Geen genezing meer mogelijk. Inmiddels is het ruim drie jaar geleden dat mijn arts mij moest vertellen dat ik nog één, hooguit twee jaar te leven had, terwijl de tranen van oprecht verdriet uit haar ogen rolden. Ik had het toch overwonnen, dacht ik. Dacht mijn arts. Maar dat ene kleine kankercelletje liet zich niet zomaar weg chemokuren. Dat begon aan een eigenwijze zoektocht naar een veilig heenkomen in mijn lymfeklieren. Het vond een paar fijne plekjes om zich te nestelen en om van daaruit verder te woekeren. Zoals mijn longen. Opstandig koop ik na een lange nicotinevrije periode een pakje sigaretten. Eierstokkanker in mijn longen. Het moet niet gekker worden.

Toen ik na dit definitieve bericht weer op mijn werk verscheen, kwam een aantal collega's  direct naar me toe. Sommigen bleken zelf kanker te hebben of te hebben gehad, of een dierbare te hebben verloren aan deze ziekte. Anderen zag ik worstelen met hun gevoelens: wat moet ik tegen haar zeggen? Hoe moet ik me tegenover haar gedragen? Mag ik nou wel of niet lachen als ze een morbide grapje maakt over de tekst 'Roken is dodelijk' op haar sigarettenpakje?

Op een ochtend zat ik buiten op het vertrouwde rokersmuurtje, onkwetsbaar wezend, mijn sigaretje weg te paffen. Vanuit de verte zag ik een collega aan komen lopen. Hij zag mij ook en vertraagde zijn pas. Zette een paar moedige stappen voorwaarts, bleef stilstaan, keerde op zijn schreden terug en draaide zich weer om. Besluiteloos, aarzelend, niet wetend wat te doen of te zeggen. Toen zwaaide hij naar me vanuit de verte: “Ben blij jou weer te zien!” En stapte snel het gebouw binnen.

Er is geen 'juiste manier' om te reageren op het bericht dat iemand stervende is. Er zijn geen Hallmark-kaarten met 'wat jammer dat je doodgaat' erop. Dus zeg gerust de 'verkeerde' dingen. Hakkel en stotter, zoek naar woorden, voel je ongemakkelijk. Niet omdat het me een duivels genot geeft om je te zien spartelen. Maar omdat ik het waardeer dat je iets zegt, iets doet. Dat je me een mailtje schrijft dat je, na honderd keer deleten en opnieuw proberen, met een trillende vinger verzendt. Ik waardeer het dat je me niet de rug toekeert of langs me heen kijkt. Bedankt dat je me automatisch 'gezondheid' wenst als ik nies. Blunder maar raak, joh. Dat doe ik ten slotte ook.

6 commentaar(en) op artikel "De dood en Suzanna: een introductie"

Suzanna, JE BENT EEN MOOI MENS !

(letterlijk én figuurlijk)

"Even rustig ademhalen

't lijkt of het regent als altijd....

maar het regent zonnestralen"

(Thomas Acda)

Lieve groet,

Marion

Door Marion Agterberg op 10-3-2010 12:44

Wat een mooi bericht van je Suzanna!

Nee zulke kaarten bestaan er niet 'jammer dat je doodgaat', maar we kunnen ze zelf maken! En we kunnen zeggen hoeveel we aan je gehad hebben, al kennen we elkaar nog maar zo kort. We kunnen elkaar in ieder geval een mooie reis toewensen, hier of daar, beide is het een reis, als je daar naartoe gaat, ja dan wil je nog zo lang mogelijk bij je geliefden zitten, zolang het kan.

Veel liefs, het ga je goed!

Ria

Door Ria op 15-3-2010 18:08

suzanna,

Creatief en lief spreek je over jouw dood en "de" dood, maar voor mij nog meer over hoe te leven. Een levenskunstenaar ben je, die geleerd heeft te sterven..Kun je dat zo zeggen?

Ik vind het maar moeilijk om naar deze site te gaan, wil niet denken over dood en die van jou dus ook niet...Je bestaat en ik geniet van jou als mens en ik weet heus wel dat jouw leven eindig is. Blijf nog maar .lekker lang zodat je humor en de wijze waarop jij over de eindigheid spreekt me leren kan..hoe ik leven kan met de dood en vooral met die van jou.

Schrijf, blijf schrijven...ik zal blijven lezen. Coby

Door coby van Tilborg op 9-4-2010 19:43

Wat kun jij mooi en goed schrijven. En deze column gaat heel treffend over een campagne die Sire a.s. donderdag gaat lanceren. Namelijk dat mensen contact laten verwateren (niet weten hoe ze moeten reageren) en dan helemaal geen contact meer met je opnemen. We(vanuit Sire) zouden graag kort van gedachten met je wisselen over dit onderwerp. Is dat mogelijk? Een warme groet Marion Koopman

Door Marion Koopman op 6-12-2010 17:43

Indrukwekkend al die columns!!

Wat ben je toch een open, gevoelige en krachtige vrouw. Ik wil even kwijt dat ik je een fantastisch mens vindt en heel veel bewondering voor je heb. Ik wens je heel veel kracht, liefde en steun toe!!!

Liefs

Alexandra

Door Alexandra Mavridis op 14-12-2010 20:07

Suzanne, wat mooi geschreven zelf heb ik ook kanker en het is niet meer tegenezen.

Ik put kracht uit jou woorden.Ik laat een man en 2 jongens achter. Ben jij ook getrouwd en heb je kids.

Ik ben nu 49 jaar.

Liefs Gonnie

Door Gonnie op 27-4-2012 18:02

Login om commentaar toe te voegen.